Archiprix 2010 genomineerd: Sendero de Chile – 8000 km architectuur

De Sendero is toegankelijk per fiets, te paard en te voet. Het pad verbindt niet alleen de belangrijkste punten langs de route met elkaar, het maakt kruispunten van deze plekken. Hier vindt uitwisseling plaats in de vorm van handel, cultuur en ervaringen, maar nog belangrijker: deze kruispunten kunnen de toegang en ontwikkeling van het achterland stimuleren. Dit afstudeerplan onderzoekt op welke wijze architectuur een rol kan spelen in het ambitieuze plan voor de Sendero de Chile en hoe inwoners langs de route daarbij betrokken kunnen worden. Daarom is gekeken naar het ontstaan van architectuur.

De menhir markeert het begin van de architectuur. Met zijn onmiskenbare verschijning markeert de rechtopstaande steen een belangrijke plek. Langs de Sendero worden op metaforische wijze twee typen toegepast: de deur menhir en de raam menhir. De eerste markeert ontmoetingsplaatsen en het begin of het eind van een traject. De raam menhir geeft een blik op de directe omgeving of markeert een intieme ontmoetingsplek.

Samo Alto ligt aan de zuidelijke rand van de Atacama, 's werelds droogste woestijn. De bewoners strijden voortdurend tegen de oprukkende woestijn. Veel jonge inwoners trekken vanwege de zware leefomstandigheden naar de grote steden aan de kust. Ze laten hun geboortegrond achter met waardevolle tradities en wijsheid die er op wacht om ontwikkeld te worden. Samo Alto is een deur naar het onontdekte achterland, een wereld die tot nu toe verborgen bleef. Het ontwerp op het kruispunt van de Sendero en de drooggevallen zijrivier van de Hurtado is gebaseerd op tradities, ervaringen en materialen van lokale bewoners. In het ontwerp is opnieuw de menhir als metafoor gebruikt, maar nu om op kleinere schaal architectuur te genereren. Het construeert de ruimtes in zijn geheel. De menhirs herinneren je aan wie je bent en waar je bent. Ze zijn groot van omvang op de kruispunten en klein wanneer ze zich binnen in intieme ruimten bevinden. Ze bepalen de schaal en afmetingen van de ruimte en creëren openingen in het dak. Zo wordt de verticale relatie met de hemel hersteld. Samo Alto is een bijzonder kruispunt van de Sendero. Door ontmoeting en ervaring van lokale bewoners is een menhir in de vorm van een nederzetting verrezen.

De nederzetting is vervaardigd van inheemse materialen als aarde, stenen en riet die met behulp van innovatieve technieken zijn verwerkt om zo weerstand te bieden tegen aardbevingen. De nederzetting groeit horizontaal én verticaal. Aan de zuidelijke punt van Samo Alto vervolgt de Sendero zijn weg tot het volgende kruispunt waar opnieuw menhirs oprijzen om een nieuwe nederzetting te vormen die horizontaal en verticaal geworteld is in de wereld en de kosmos.

De architect schakelt mensen langs de route in als ontwerper. Zij kunnen de wijsheid, de kennis en de vaardigheden ontwikkelen om hun gemeenschappen op de kaart te zetten. De sleutel wordt gevormd door de ervaring van ontmoeting, de ontmoeting met elkaar en met het land. Dit genereert menhirs en die genereren op hun beurt architectuur: eerst de centimeters, dan de meters en langzamerhand de hele Sendero, een groot werk van levende architectuur.

naam
Carlos Andres Castillo Cortes
email
website

opleiding / studierichting
TU Delft / architectuur

mentoren
Arjan van Timmeren, Jaap Dawson, Guus Westgeest

wanneer begonnen met afstuderen
februari 2007

wanneer klaar
november 2008

favoriete ontwerper
Herman hertzberger en German del Sol

favoriete ontwerp
Therme Vals, Zwitserland (Peter Zumthor)
Termas Geometricas, Chili (German del Sol)

wat doe je nu
Ik ben mede-eigenaar van [4:69 AM] Architecten