Feature —

Blikskaters! Terherne terug naar jaren vijftig

Piet Vollaard, Erik Stekelenburg

Drommels, daar hadden die kwajongens van een ondernemers in het Friese Terherne al enige echte Kameleon-scenes. Nu dit een succes is gebleken is de beer helemaal los: de dorpskern wordt her-ingericht in de stijl van de jaren vijftig, de tijd van de Kameleon. Het bijna vier miljoen kostende plan moet tegen het einde van het jaar 2000 zijn gerealiseerd.

Het idee om Terherne tot Kameleondorp om te vormen ontstond in 1980. In de Kinderboekenweek van 1980 hadden kinderen van de school in Terherne de boeken van de Kameleon als beste kinderboek uitgekozen. Ze nodigden Hotze de Roos uit om de prijs, een zilveren pen, in ontvangst te nemen. Tegelijkertijd wilde de kinderen het geheim ontrafelen waar de verhalen zich nu eigenlijk afspelen. De Roos antwoordde dat het 'zich allemaal in mijn hoofd afspeelt, het is fantasie, maar het zou heel goed Terherne kunnen zijn'. Plaatselijke ondernemers pakten dat idee op, en toen De Roos in 1991 overleed werd besloten tot het Kameleondorp.

In 1994 begon de uitvoering, vorig jaar werd het Ervarium geopend. Het Ervarium is een boerderij waarin het dorp op kleine schaal is nagebouwd: De melkfabriek, de molen 'De Woudaap en de smederij waar smid Klinkhamer het ijzer smeedt. Ook is de schrijfkamer van Hotse de Roos nagebouwd en is zijn complete werk er te zien. In het dorp bevindt zich een Kameleon Infocentrum, in het toeristenseizoen worden rondvaarten gemaakt in een heuse Kameleon en wordt Gerben Zonderland achterna gezeten door een tierende veldwachter Zwart..

Nu is dan ook de openbare ruimte aan de beurt. Er is een dorpsvernieuwingsplan gemaakt door dorpsbelang, de plaatselijke ondernemers en de stichting Kameleondorp. Het bijna vier miljoen gulden kostende plan wordt bekostigd door de gemeente, uit het provinciale fonds voor dorpsvernieuwing en Europese subsidiepotten. Het moet gerealiseerd zijn tegen het eind van het jaar 2000, de werkzaamheden worden onderbroken tijdens het toeristenseizoen. De oude brug gaat weer functioneren. Op de doorgaande weg komen gele en rode gebakken straatklinkers, de betontegels van het trottoir maken plaats voor klinkers en er komen straatlantaarns uit de jaren vijftig. Er worden twee pleinen toegevoegd, waarvan het dorpsplein in parkeergelegenheid voor de toeristen voorziet.

Wie volgt? Rotterdam gaat het probleemgebied Spangen omvormen tot een 'Karakter'-wijk waarin de grauwe, donkere sfeer van Bordewijks meesterwerk nu ook kan worden mee beleefd door authentieke junks, terwijl de Breestraat in ere wordt hersteld compleet met drogisterij Geelman en schoenlapper Bell, Enschede besluit alsnog de gesloopte fabrieken te herbouwen als hommage aan haar beroemdste zoon Jan Cremer: Harley Davidsons en bloedmooie meiden worden op het station aan toeristen op uurbasis verhuurd, en Emmen ontwikkelt een speciale Bartje-wijk waar je de hele dag voor Bruine bonen kan bidden. Voor Hoofddorp lijkt het te laat: die mooie dagen van Dik Trom zijn van z'n levensdagen niet meer te reconstrueren.