Feature —

De Zeven Pyramides

Redactie

Voor de tweede keer werden vandaag tijdens bijeenkomst in het NAi de rijksprijzen voor excellent opdrachtgeverschap ‘De Zeven Pyramides’ uitgereikt. De prijzen zijn twee jaar geleden op initiatief van de ministeries van VROM, OC&W, LNV en V&W ingesteld. De verschillende categorieën bestaan uit de beleidsterreinen ruimtelijke ordening, infrastructuur, landschapsarchitectuur, wonen, utiliteitsbouw en monumentenzorg. Met deze rijksprijs wil de Nederlandse regering aandacht vestigen op het belang van goed opdrachtgeverschap en diegene die naar oordeel van de jury’s ‘op een geïnspireerde manier blijkt hebben gegeven van ‘voorbeeldig’ opdrachtgeverschap’.
De jury landinrichting stond dit jaar onder voorzittersschap van Dirk Frieling, Cees Dam was de voorzitter van de jury bouwen en de rijksbouwmeester Wytse Patijn mocht de Vrije Pyramide toekennen.
Wie zijn uitgeroepen tot de beste opdrachtgevers van 2000?

De gemeente Tilburg ontvangt de Pyramide Ruimtelijke Ordening voor de projecten 'kunst en cultuur als motor voor stedelijke ontwikkeling' (Kunstcluster en Popcentrum). Het in combinatie versterken van de economische, educatieve en culturele structuur van de stad heeft volgens de jury de toekomst en verdient navolging te krijgen in andere steden.

Waterschap Veluwe ontvangt de Pyramide Infrastructuur voor het opdrachtgeverschap met betrekking tot het gemaal Veluwe bij Heerde, de keersluis in het Apeldoornse Kanaal bij Hattum en het dijkverbeteringsproject 'Kloosterbosch' tussen Hattem en Heerde. 'Aspecten aangaande landschapsontwerp, ecologie, architectuur, techniek, cultuurhistorie, recreatie, educatie, informatie en moderne kunst zijn op een werkelijk integrale wijze aan bod gekomen', aldus juryvoorzitter Frieling.

De Pyramide Landschapsarchitectuur is voor Het Delta Psychiatrisch Ziekenhuis uit Poortugaal voor de herinrichting van het ziekenhuisterrein. Volgens de jury toont de werkwijze van het ziekenhuis aan dat bij de realisering van de eigen ziekenhuisdoelstellingen het maken van een hoogwaardig landschapsplan een doorslaggevende rol kan spelen. De jury heeft tevens 'veel waardering voor de creatieve wijze waarop de opdrachtgever financiële middelen heeft weten te genereren en de verschillende ontwerpprocessen heeft begeleid.'

(Detail: Het Delta Ziekenhuis kwam afgelopen dinsdag nog in het nieuws vanwege het bezwaar dat de Inspectie voor de Volksgezonheid heeft geuit tegen een sponsorcontract met medicijnenfabrikant Pfizer.)

De Principaal uit Amsterdam ontvangt de Pyramide Wonen voor de woningbouwprojecten Lightfactory en Oeverpad beide in Amsterdam. De Principaal wordt door de jury gekenmerkt als een energieke doener die in staat is om iedere plek in de stad een transformatie te laten ondergaan met respect voor de plek, met een visie over nieuwe ontwikkelingen en ideeën over de stad en haar architectoninsche verrschijningsvorm. Een andere genomineerde voor deze prijs was woningcorporatie het Oosten ook uit Amsterdam en winnaar van de vorige Pyramide Wonen. De jury sprak haar waardering uit voor het feit dat zowel de Principaal als het Oosten ongeloofelijk veel investeren in kwaliteit en dat beide organisaties in hoge mate verantwoordelijkheidsgevoel bezitten ten aanzien van de stad en haar bewoners.

Siemens Nederland uit Den Haag ontvangt voor de projecten bedrijvenpark Zoetermeer, uitbreiding van het hoofdkantoor en het gebouw voor containerscanners op de Maasvlakte de Pyramide Utiliteitsbouw. Siemens beantwoordt volgens de jury in hoge mate aan de criteria van excellent opdrachtgeverschap zoals de jury die heeft gehanteerd: inspirator, nemer van verantwoordelijkheid, samenwerker, schepper van randvoorwaarden, risiconemer en -drager.

De Pyramide Monumentenzorg gaat naar de Dienst OC&W, Gemeente Den Haag voor de 'de integere, uiterst zorgvuldige en nauwgezette wijze waarop de restauratie van het Haags Gemeentemuseum is verricht en waarbij nieuwbouw als vanzelfsprekend een plaats heeft gekregen in het gebouw.' Een andere genomineerde in deze categorie was het bestuur van de R.K. Citykerk in Amsterdam voor de restauratie van de Amsterdamse Sint Nicolaaskerk. Tijdens de juryberaadslaging bleek de jury verdeeld te zijn. Het 'romantische' opdrachtgeverschap waarmee de restauratie van de kerk volgens de jury werd omgeven, kwam te staan tegenover de 'pragmatische' aanpak bij de restauratie en uitbreiding van het museum. Uiteindelijk heeft de jury niet unaniem en met een meerderheid van stemmen de pyramide toegekend aan de dienst OC&W gemeente Den Haag.

De Vrije Pyramide is toegkend aan Jan Vaessen, directeur van het Openluchtmuseum in Arnhem voor het nieuwe entreegebouw en de HollandRama. Rijksbouwmeest Patijn schrijft over deze opdrachtgever: 'Architectuur was voor Vaessen geen doel op zichzelf, maar een middel om zijn visie op het Openluchtmuseum te realiseren.' (…) 'Polemisch, onvermoeibaar, hartstochtelijk, opgewonden: dit zijn de adjectieven zwaarmee mensen in zijn omgeving de man beschrijven die sinds zijn benoeming in april 1990 het Openluchtmuseum heeft wakker gekust.'