Feature —

Uitslag “Wonen op Niveau”

Redactie

De prijsvraag Wonen op Niveau, uitgeschreven voor de door de vuurwerkramp getroffen wijk Roombeek in Enschede, heeft acht winnaars opgeleverd.

Om de wijk Roombeek na de vuurwerkramp weer op te kunnen bouwen, richtte de gemeente Enschede het Projectbureau Wederopbouw op. Aan de Architekten Cie. uit Amsterdam werd opdracht verleend om het stedenbouwkundig plan voor de wederopbouw van de wijk te maken. Pi de Bruijn werd gevraagd om als supervisor op te treden. Voor het eerst na de Tweede Wereldoorlog werd een stedenbouwkundig plan in nauw overleg met de bewoners ontwikkeld. In Roombeek resulteerde dit, op uitdrukkelijk verzoek van de bevolking, in een plan dat in hoge mate geënt is op het vroegere stratenpatroon.

In de zogenaamde ruggengraat van Roombeek, de Lonnekerspoorlaan, worden alle kavels aan particulieren uitgegeven die er hun eigen huis zullen (laten) bouwen. Het structuurplan van de straat heeft zich beperkt tot de hoofdzaken: de locatie van de bouwblokken, de minimale en de maximale bouwvolumes, het verhoogde terras aan de Bleken en het materiaal: overwegend baksteen.

De prijsvraagopgave was: 'Lever een (ontwerp)idee voor een kwalitatief hoogwaardig grondgebonden woonhuis op een vrije kavel uitvoerbaar in baksteen. De woning dient in aaneengesloten bebouwing met andere woningen te kunnen worden gerealiseerd.' Per winnaar is een prijs van 5000 euro beschikbaar. De plannen zijn daarmee gratis beschikbaar voor potentiele kopers.

De Winnaars:

ENR, Ester Stuyck, Turnhout, Belgie : Wonen op niveau, zowel letterlijk als figuurlijk. Een interessant huis, geïnspireerd op het klassieke herenhuis. De gebruikswaarde van het werkgedeelte beneden en in de kelder, met de in de achtertuin verdiepte patio, is hoog en geschikt voor vele doeleinden. De boven gelegen privé-vertrekken zijn voldoende afgeschermd. De jury was unaniem in haar oordeel dat ‘Wonen op Niveau’ een boeiend en compleet ontwerp is.

Vlinder, Ralph Pasel, Rotterdam: Een goed ontwerp behoeft weinig woorden. Zo is ook de plantoelichting uiterst beknopt. De ontwerper is erin geslaagd om in de categorie ‘smalle beukbreedte’ een volwaardig herenhuis met een deftige uitstraling te bedenken. Dit is zowel zichtbaar in de uitwerking van de binnenruimten als in de vormgeving van de gevels. De jury was meteen enthousiast.

R4500, Ralph Janssen, Sint Oedenrode: R4500 is een specifiek voor de opdrachtgever met een kleinere beurs ontworpen 4.5 meter brede woning. Toch levert dit smalle huis een hoog rendement op. De kelderruimte is volledig benut en de bovenste verdiepingen kunnen wachten op latere invulling. Zelfs verhuur aan derden, bijvoorbeeld studenten is mogelijk. Uit financieel oogpunt gezien een slim concept. Naar het oordeel van de jury is R4500 een goed doordacht en origineel ontwerp.

Espresso, Roland van Bussel, Maastricht: De summiere plantoelichting en de verwijzing naar het machinale koffiezetapparaat als metafoor voor het gezinsleven roepen weliswaar vragen op, maar bij nadere bestudering blijkt het een prima ontwerp. De transparante luiken verwijzen naar de vroegere pakhuizen. De jury vindt het ontwerp een aanwinst voor de straatwand.

Domus, Sylvie Smeets, Beek: Door toepassing van een utilitaire unit, hier accu genoemd, ontstaan vrij indeelbare grote ruimten die nog worden versterkt door zijdelingse ontsluiting langs alle verdiepingen. Deze ontsluitingscorridor wordt afgescheiden en belicht door een matglazen wand. Geluid- en klimaatbeheersing vragen om extra aandacht. Ook de belevingswaarde van de accu roept vragen op. Toch was de jury overtuigd van de helderheid van het concept en de maximale benutting van het beschikbare volume.

2 in 1, Marc Prosman, Suasso de Lima de Prado, Jorrit Houwert, Amsterdam: Je proeft de ervaring van de ontwerpers met 19e eeuwse gestapelde appartementen in dit plan. Hierdoor is collectief opdrachtgeverschap mogelijk. Financieel gezien kan dit een interessante optie zijn. Het ontwerp is sober en praktisch. Het ontbreken van een kelder vindt de jury een gemiste kans. Het parkeren, zeker bij twee appartementen, verdient meer aandacht. De jury besloot de programmatische invulling zwaarder te laten wegen dan de architectonische uitwerking.

Ensuite, Jan Dittmar, Amsterdam: Een tijdloos en statig herenhuis zonder franje. Dit huis kan zo gebouwd worden. De opstelling van de ontwerper is zo bescheiden dat hij de definitieve detaillering afhankelijk stelt van de wensen van de opdrachtgever. Blijkbaar is het mogelijk een volwaardig huis te ontwerpen zonder alle functies in te vullen. De jury was onder de indruk van de kracht van de eenvoud.

Nabuurhuis – Samenwonen, Brian Scott, Den Haag: Bij dit ontwerp overtuigt de programmatische opbouw zeer. De creatieve benutting van de weliswaar brede kavel is geschikt voor meervoudig gebruik. Dit biedt ook kansen voor verschillende financieringsconstructies. Het kostte de jury enige moeite om het plan te doorgronden. Ook werd niet duidelijk hoe de gevel eruit komt te zien. De jury vindt het van groot belang dat een scala aan verschillende plannen onder de aandacht van opdrachtgevers wordt gebracht. In die zin is dit ontwerp een gewenste bijdrage.

De jury van de prijsvraag bestond uit: Jan Mans, burgemeester gemeente Enschede, voorzitter; Pi de Bruijn, partner en stedenbouwkundige Architekten Cie., supervisor Roombeek; Ben Coelman, hoofd publiciteit en educatie Nationale Reisopera, toekomstig bewoner Roombeek; Jurjen van der Meer, directeur De Zwarte Hond (voorheen Karelse Van der Meer Architecten); Edwin Smits, projectleider fysieke wederopbouw Roombeek; Peter Timmerman, stafmedewerker Studium Generale Universiteit Twente; Jeanine Wubbels, kunstenaar, terugkeerder Roombeek en lid Platform Wederopbouw; Hans Laumanns, projectleider Lonnekerspoorlaan, secretaris (geen stemrecht)