Nieuws —

Honderd gemeenten deels welstandsvrij

Federatie Welstand

Bijna een kwart van de gemeenten heeft een deel van het grondgebied welstandsvrij of welstands-luw gemaakt. Slechts één gemeente (Boekel, Noord-Brabant) heeft besloten om helemaal geen welstandseisen meer te stellen. Daar is de welstandscommissie afgeschaft. In welstandsvrije gebieden mogen geen eisen meer gesteld worden aan het uiterlijk van de gebouwen. Vaak gaat het om industrieterreinen, woonwagencentra, recreatieparken of gebieden waarvan de gemeenteraad het aanzien niet zo belangrijk vindt. Soms gaat het om experimenten met architectuur of krijgen burgers optimale vrijheid bij het bouwen van hun eigen huis. Een enkele gemeente hoopt met welstandsvrijheid geld te besparen.

Vanaf 1 juli krijgen burgers en architecten bij de gemeente antwoord als ze vragen op welke criteria hun bouwtekeningen straks beoordeeld worden. Eén en ander is het gevolg van de onlangs gewijzigde Woningwet. Daarin is geregeld dat het welstandsadvies transparanter en democratischer moet worden.

Gemeenten die (nog) geen welstandsnota hebben vastgesteld mogen voortaan geen dwingende eisen meer stellen aan o.m. de kleur, de vorm, het materiaal, de maten, de plaatsing en de gevelindeling van een bouwwerk. Meer dan 450 gemeenten hebben de afgelopen maanden een welstandsnota vastgesteld. Een handjevol gemeenten stelt de nota deze of volgende week nog vast, terwijl slechts vier gemeenten (Delfzijl, Vlagtwedde, Appingedam en Maassluis) nog een aantal weken meer nodig hebben.

In de nieuwe Woningwet is ook bepaald dat de vergaderingen van de welstandscommissie openbaar zijn, en dat in de commissie burgerleden (niet vakinhoudelijk deskundig) mogen worden benoemd.

De nieuwe Woningwet maakt het mogelijk om in plaats van een welstandscommissie een stadsbouwmeester te benoemen. Zo'n functionaris begeleidt de bouwplannen van begin tot eind en is ook bevoegd om een welstandsadvies af te geven. Hij treedt dan in de plaats van de welstandscommissie. Er is maar één gemeente in Nederland die voor deze variant heeft gekozen: in Maasbree is vanaf vandaag een dorpsbouwmeester actief.