Feature —

Architectuurblogs

Michiel van Raaij

Publiceren met een druk op een knop; het weblog. Wat zijn de kwaliteiten van deze technologie en wat zijn de resultaten tot nu toe voor de architectuurkritiek? Een inventarisatie.

Als er ooit een hype was, dan is die inmiddels wel voorbij. Hip is het dan ook niet meer, bloggen, al groeit de populariteit nog elke dag. De media versnelt en verbreedt door het internet, maar verandert niet wezenlijk van karakter. Dat moet een geruststelling zijn geweest voor de traditionele media; hun dominante positie in de nieuwsvoorziening en kritiek kwam niet in gevaar, maar vereiste slechts een update door ook zelf een website (met blogs) in te richten.

De meest interessante weblogs worden geschreven door schrijvers die ook in de gedrukte media publiceren. Want geld verdienen met een architectuurblog is er voorlopig (nog) niet bij, zodat de blog-activiteit proportioneel blijft aan de hoeveelheid vrije tijd van de schrijver.

Een weblog is feitelijk een online logboek, waarbij de recentste bijdrage bovenaan staat, gevolgd door de oudere. De technologie om een blog in te richten en bij te houden is eenvoudig en door de gratis te gebruiken software van Blogger en WordPress voor iedereen bereikbaar. De charme van het bijhouden van een blog is tweeledig. Alle energie die je stopt in het maken van een ‘post’ wordt direct beloond doordat met een druk op een knop, de bijdrage à-la-seconde is gepubliceerd, terwijl een magazine je al gauw een paar maanden laat wachten. Ook is zichtbaar hoeveel personen jouw stukje lezen en wat ze ervan vinden wanneer ze een compliment of commentaar plaatsen. Bloggen is een vorm van zelfbevrediging.

Formattering in RSS maakt het mogelijk van elk nieuwe ‘post’ op de hoogte te worden gebracht via een zogenaamde lezer als Bloglines of Google Reader. Met een ‘abonnement’ op dertig architectuurblogs van jouw smaak ontvang je dagelijks ‘een krant’ met het laatste architectuurnieuws.

Dertig? Ja, Archidose vermeldt zelfs een paar honderd architectuurblogs. De meeste hiervan zijn niet echt de moeite waard. Het selecteren van de meest interessante weblogs is geen kwestie van ‘architecture blog’ googlen, zo’n zoekopdracht levert opvallend weinig op. Op dit moment zijn er rond de dertig architectuurblogs interessant. Het zijn blogs die populair zijn omdat ze regelmatig worden vernieuwd én inhoudelijk origineel zijn. Dit zijn zeker geen vanzelfsprekende eigenschappen. De eenvoudige technologie heeft als bijwerking dat de meeste blogs als een echoput functioneren, architectuurnieuws wordt – copy / paste – samengevat. Zo echoot het nieuwste spectaculaire ontwerp van een starchitect het hele internet over.

De ‘blogosphere’ werkt vooral als een gesloten systeem waarin de inhoud herkauwt wordt, als een superkoe met oneindig veel magen. Wel is interessant dat toevoegingen aan het systeem direct opgemerkt en gewaardeerd worden. Inhoud met kwaliteit wordt doorgegeven, niet-waardevol geachte inhoud gelaten voor wat het is. Kwaliteit en populariteit zijn aan elkaar gekoppeld. Deze weblogs vormen zo als groep een intelligent systeem waarin projecten en ideeën worden gefilterd.

Echt leuk wordt het pas bij de blogs die enkel inhoud toevoegen: objectieve inhoud zoals beeldmateriaal en feitelijke informatie, of subjectieve bijdragen zoals analyses en commentaar. Blogs bieden een instant nieuwsvoorziening, én instant architectuurkritiek.

Echte architectuurkritiek, zeker. Geen theoretische betogen, maar satirisch commentaar, vergelijkingen met andere gebouwen, goede analyses, en natuurlijk veel beoordelingen in de trant van mooi of lelijk. Instrumenteel in dit debat is de mogelijkheid van de lezer om opmerkingen te plaatsen onder het blog-bericht. Het is alleen bij vlagen echt hoogstaand, maar het architectuurdebat leeft… op internet.

bldgblog van Geoff Menaugh verhaalt over onderwerpen als ondergrondse gangenstelsels, anekdoten, landschappen, planeten en sterren, en mysterieuze gebouwen. Het zijn lessen in sublieme schoonheid, die een breed publiek aanspreekt gezien de enorme populariteit van de blog. Uniek en inspirerend zijn de scenario’s die schrijver Menaugh voorstelt.

Dezeen van Icon-oprichter Marcus Fairs presenteert design en architectuur puur vanuit de content – foto’s begeleidt door persberichten. Simpel, maar elegant. Alleen het allerhipste.

Inhabitat opgericht door Jill Fehrenbacher, is een collectief geschreven weblog over ‘groene’ technologie in de woonomgeving. Geen aanrader voor mensen met een duurzaam-bouwen allergie.

Dezain wordt bijgehouden vanuit Japan en presenteert dagelijks een lijst links naar het heetste architectuurnieuws. Koel, maar efficiënt.

Dysturb is een nieuw, maar veelbelovend blog geschreven door een collectief jonge ontwerpers uit Rotterdam, met nieuwsberichten uit het architectenwereldje. Een blik achter de Rotterdamse schermen.

Archidose van John Hill is inmiddels een klassieker met meldingen van alle nieuwe architectuurblogs. Biedt ook literatuursamples, foto’s, en nieuwsberichten.

Pruned door Alexander Trevi benadert architectuur vanuit het perspectief van het landschap. De site wordt niet altijd even consequent bijgehouden, maar biedt wel altijd frisse berichten.

Archinect is natuurlijk een architectenwebsite in brede zin, maar biedt ook een RSS-feed aan met het laatste nieuws. Architectenweb biedt een vergelijkbare service aan met Nederlands architectuurnieuws. Nu ArchiNed nog.