Nieuws —

Archiprix 09 genomineerd: Het openbare zwembad

Lisette Plouvier

Lisette Plouvier ontwierp een nieuw type openbaar zwembad. Rekening houdend met de verschillende doelgroepen die van het zwembad gebruik maken ontwierp zij een zwemgelegenheid met verschillende typen baden. Baden die ene keer visuele en de andere keer fysieke met elkaar zijn verbonden. Als gebouw is het zwembad een monoliet blok waarin een open badruimte met publieke baden is uitgehold.

In een openbaar zwembad is iedereen welkom: mensen die baantjes zwemmen, kinderen met zwemles, vrij zwemmers, maar ook 60+ zwemmers, fitnesszwemmers of naaktzwemmers. Al deze verschillende gebruikers zijn echter moeilijk samen te brengen gezien het feit dat hun badculturen niet met elkaar overeenkomen. Daarnaast zijn de huidige openbare zwembaden meer functionele schema’s dan openbare iconen zoals de badhuizen bij de Romeinen waren.

Dit openbaar zwembad geeft weer karakter aan het baden en geeft gelijktijdig ruimte aan al de verschillende zwemmers.
Dit door mij ontworpen zwembad ligt midden in Amsterdam in het IJ op de locatie van de Sixhaven, momenteel privéterrein. Door de plaatsing van het openbare zwembad wordt deze plek met zijn uitzicht terug gegeven aan de stad, haar bewoners en haar bezoekers. Het zwembad ligt alzijdig georiënteerd als een solitair vierkant blok in het IJ. De vierkante vorm voegt zich in de stedelijke blokstructuur zonder zelf in zijn vorm richting te geven.
Door de ligging van het zwembad in het water moet de bezoeker om het zwembad binnen te gaan via de brug het land verlaten. Dit herinnert aan de zwembaden uit 1900 in de grote steden die in het water lagen en die men via een steiger betrad; zo kende Amsterdam baden in het IJ en in de Amstel.
De bezoeker komt door de plaatsing van het zwembad in het water geleidelijk in een andere wereld, de stad achter zich latend. Toch zwemt hij als het ware midden in de stad.

In dit openbare zwembad kunnen de diverse soorten zwemmers gelijktijdig terecht in verschillende baden waardoor een badrooster overbodig is. Het is belangrijk om de verschillende doelgroepen de mogelijkheid te geven om een eigen plek te vinden waar ze zich kunnen terugtrekken. Mensen hebben ruimte nodig, zeker wanneer ze schaars gekleed zijn. Via een goede routing en gebruik makend van eigen kleedkamers transformeren de gebruikers van bezoekers naar zwemmers op weg naar hun eigen bad. Zo ontstaat er een natuurlijke intermenselijke afstand waardoor men zich prettig voelt terwijl men toch met meer mensen in een bad vertoeft. De verschillende baden in dit zwembad staan in relatie tot elkaar. Die relatie is de ene keer visueel of fysiek en geeft de ander keer alleen een gevoel van de aanwezigheid van de ander. Hierdoor krijgt de bezoeker de mogelijkheid om in een ongedwongen sfeer andere bezoekers te ontmoeten.

Water is het belangrijkste ingrediënt van een zwembad, het geeft mensen het gevoel van vrijheid, is altijd waterpas en kan stromend het hardste gesteente geleidelijk uithollen. Een zwemmer ervaart zijn lichaam anders in het water, het lijkt bijna gewichtloos en omdat hij schaars gekleed is, is er een gevoel van kwetsbaarheid. Mijn bedoeling met het ontwerp van dit zwembad is dat de zwemmer zich ontspannen voelt door de ruimte die hij ervaart. De ruimte moet aansluiten aan het naakte lichaam en ontstaan vanuit het water.
Dit zwembad is als gebouw een monoliet blok waarin een open badruimte met publieke baden is uitgehold. Ook verschillende intieme ruimten, zoals kleedkamers en privacybad, bevinden zich binnen in de massa. De open badruimte wordt gedefinieerd door de glooiing van het plafond, de kolommen en door het water dat van bad naar bad stroomt. Hierdoor ontstaan verschillende plekken met een verschillende mate van intimiteit waar de bezoeker kan baden en kan rusten. Daarbij staat de bezoeker tegelijkertijd altijd in contact met de stad.

naam
Lisette Plouvier
e-mail

opleiding / studierichting
Academie van Bouwkunst  / architectuur

mentoren
Moriko Kira, Jan Richard Kikkert, Gilian Schrofer

wanneer begonnen met afstuderen
maart 2007

wanneer klaar
mei 2008

favoriete ontwerper
le Corbusier, Oscar Niemeijer, Eero Saarinen

mooiste ontwerp ter wereld
TWA terminal New York

wat doe je nu
Ik werk nu als architect bij atelier PRO