Feature —

Vaarwel Groothandelsgebouw … ‘ut gaje goed, ouwe reus!’

ArchiNed Team

Vandaag verhuist ArchiNed naar een nieuw kantoor. Ons nieuwe adres is Lloydstraat 11B in Rotterdam, onder architectuurliefhebbers beter bekend als het 25kV gebouw, dat op zichzelf weer onderdeel is van de Schiecentrale in het Lloydkwartier. Een dynamische omgeving met veel mediabedrijvigheid, maar toch, met enig weemoed nemen we afscheid van het Groothandelsgebouw waar ArchiNed vanaf de oprichting in 1996 gevestigd is geweest.

Wat we zullen missen:

De robuuste architectuur natuurlijk, met zijn mix van moderniteit en de zo exact op de late jaren vijftig te dateren beton/glas/baksteen detaillering.
De anonimiteit van een groot verzamelgebouw, zonder dat het vervelend werd.
Onze buren, meneer en mevrouw Stolk, aan de overkant van de gang, de laatste bewoners van het Groothandelsgebouw. En het hobbyhokje van meneer Stolk tegenover de lift waar Italiaanse scooters uit de jaren vijftig restaureert.
De broodjeswinkel in de kelder, het best bewaarde geheim van Rotterdam.
Lebkov op de ene hoek, Engels op andere hoek samen onze kantine en favoriete vergaderruimte.
De terrassen van Engels, vooral die op het dak (alleen open bij mooi weer, het op een na best bewaarde geheim van Rotterdam)
Het sigarenwinkeltje in de hal, die nog Silk Cut verkoopt.
Alle medehuurders en de verdwaalde bezoekers die we de weg moesten wijzen, vooral de gasten van het Cubaanse consulaat.
Onze schoonmaaksters Maria en Bea, de vriendelijke meneren van het postkantoor (jawel, wij hebben nog een postkantoor in het gebouw), de behulpzame meneer van het oud papier en de overige afvalverwerking.
Machteld, die nu met haar ziel onder de arm zal lopen omdat ze niet weet waar ze stiekem een sigaretje kan gaan roken en lekker koffie drinken.
Het magistrale terras van ons kantoor met bij helder weer uitzicht tot aan de zee.
Onze huismeeuw Harry, die samen met zijn vriendjes voor wat afleiding zorgde als we starend uit het raam op zoek waren naar het juiste woord, de correcte spelling.
De zon die in de zomerse namiddagen opeens het kantoor binnenstroomde.
De bouwactiviteiten van het nieuwe Centraal Station waar we op uitkeken, we hebben de bouw vanaf het begin op de voet kunnen volgen. Die bouwactiviteiten begonnen overigens direct nadat de grootscheepse restauratie van het Groothandelsgebouw was afgerond. Eigenlijk hebben we 10 jaar lang het bouwproces van zeer nabij kunnen bestuderen.
……

Als toetje en om af te sluiten publiceren we hierbij integraal de tekst ‘Groothandelsgebouw’ van CB Vaandrager. Deze ode aan het gebouw waar we nu afscheid van nemen, het laatste deel van zijn magnum opus ‘De Hef, stadsgeheimen’, valt door ons niet te verbeteren:

12 december 1944… historiese dag… belangrijke vergadering, belegd door rotterdamse groothandelaren, beroofd van werkruimte, kantoor, pand, opslagplaats. Heel Nederland: chaos, onzekerheid, verbittering. In Rotterdam wordt met groeiend enthousiasme vergaderd:
'Centralisatie…'
'Concentratie…!'
Groothandelaar krabbelt achteloos paar lijntjes op notitievelletje: Ideetje voor verzamelgebouw… aarzelt eve…
'Wat vinje… vakgenoot…?'
'Dat noemtie un ideetje… man… dit is un Idee… un Groot Plan… dit is un sneeuwbal…!
'Europees unikum…!'
Architekten Ir W. van Tijen en H.A. Maaskant krijge de klus… werke Plan uit… dwinge respek af.
22 april jaar daarop: eerste van 3100 palen gaat de grond in.
Groothandelsgebouw… simpatieke reus… blijk nie makkelijk in bouw… projek van wereldomvattende betekenis… geen woord teveel gezeg… Iedereen die maar eve bij groothandel betrokke is, slaat vorderinge gade… gespannen, ongeduldig. Iedereen beseft: werk van belang… groothandel bij voorbaat in sas over pluspunte-centralisatie…
'…vaart economie wel bij!'
3 juni 1953: officiële opening door H.M…. zegt prof dr J. Zijlstra bij die gelegenheid:
'… krachtbundeling… belangrijke kostebesparing…'
En vele andere lofuitinge enne krachtreme… Van droom tot werkelijkheid… bijdrage tot herstel nationale ekonomie… opbloei groothandel… trots/tastbaar simbool… daar is iedereen ut over eens. Betekenis wordt met dag duidelijker. Afnemer groothandel entoesiast over gemak collectiviteit…
'Enorm…!'
Fini: tijdrovende afspraken met meest uiteenlopende ondernemingen in meest uiteenlopende delen van stad&land.
Groothandelgebouw, dagelijks contak met hele wereld… bergt branches… noem op… om ut eve welke bedrijfstak zit an deze BOOM!
Hierzo worde zake gedaan met vaart… kwaliteit/prijs/levertijd in mum bekeke… ondanks kollektieve behuizing elke zaak met behoud eige sfeer.
'Reusachtig!'
'…belangrijke ommekeer bewerkstelligd…'
'Konkurrente… woord wille we nooit meer hore… kollegaas!"
'Brandpunt internationale bedrijvigheid…'
'Zonneklaar… aantal buitenlandse handelshuize groeit nog steeds!'
'Monumentaal…'
'Vluchtige blik op lijst produkte/produktgroepe is zat… geef toe… beaam volmondig…'
'Dwarsdoorsnee… alle menselijke behoefte…'
1 kijkje in gonzend geheel en u onderstreep terstond.
'Groothandelsgebouw… ut gaje goed, ouwe reus!'

Uit: (Cornelius Bastiaan) Vaandrager, 'De reus van Rotterdam. Stadgeheimen' , 1971