Morpheus – Archiprix 2019

Nieuws —

Channah Mourmans ontwierp door middel van de logica van het dromen een autobiografische woning in het Zoniënwoud in Brussel.

zuidwest snede

Kan je je onderwerpskeuze kort toelichten?
In mijn werkwijze heb ik de herinnering aan de kracht/energie van de kinderlijke naïviteit ingezet om te ontsnappen aan realiteit in de vorm van ‘licht’ en ‘bomen’, de kracht/energie van puberale adoratie ingezet in de vorm van een spel waarbij grenzen vanuit een breed perspectief worden opgezocht. En tot slot de fase van verbinden waarbij de kracht/energie van het consistent toewerken naar een volwassen focus en balans opgezocht is.

Het ontwerpproces was interactief en volgde geen rechte lijn, maar werkte via subjectieve ervaringen naar een objectieve concretisering toe. Daarbij heb ik contact gezocht met architecten die meer of minder bekend staan om hun (auto-) biografisch huis, dat ze tijdens hun afstudeerperiode hebben ontworpen. Op basis van die gesprekken had ik input om op voort te bouwen voor mijn eigen afstudeerproject Morpheus, dat je laat ontsnappen uit een situatie, een toestand waar geld en tijd niet het voornaamste motief zijn om te creëren.

Mijn ‘vrijplaats voor ontwerp tussen het licht en de bomen’ waarin ‘de Architectuur en de logica van het dromen samen komen’

In mijn ogen een proces van vinden en gevonden worden, balancerend tussen actief en gericht zoeken en de dingen aan het toeval overlaten.

Samenvattend:
Wie? Zowel ik als Oscar en de Wolf en iedereen die op zoek is naar de kracht en schoonheid van ruimtelijk ontwerp
Wat? Zowel een fictief ontwerp voor Oscar en de Wolf – als een locatie specifiek ontwerp realistisch uitgewerkt en doorgedacht tot en met detail.
Waar? in het Zoniënwoud in Brussel
Waarom? Er is een grote groep mensen die meer wil dan een voorspelbaar leven en op zoek is naar wat ‘waarde is’. De wereld van Oscar en de Wolf draagt een boodschap uit die ambiguïteit meervoudigheid representeert en op groepen mensen die de muziek en show ondergaan een impact heeft vergelijkbaar met ‘een escape uit de maatschappij’.
De huidige maatschappij is er vooral op gericht via geld macht en status voldoening uit het leven te halen. Ruimtelijk ontwerp biedt een ontsnapping. Muziek, kunst en poëzie kunnen een vergelijkbare impact hebben.
Hoe? door onderzoek te doen naar wat een autobiografisch huis is en passende presentatietechnieken.

horizontale snede

Wat of wie zijn je inspiratiebronnen en kan je dit kort toelichten?
Mijn fascinatie voor licht en bomen is een belangrijke rol binnen het project Morpheus. Voor mij realiseren licht en bomen een pure vorm van ruimte.

Het licht dat doorsijpelt tussen het gebladerte van de bomen, de beweging van de natuur. Levend zonder de tijd. De duur van het moment. Onverwacht, onvoorspelbaar en ongrijpbaar. Gevangen in een moment van onbepaalde tijd, de duur. De boom, de creatie van een ruimte, een bos. De dragers van het niets of juist de dragers van het leven. De fonkeling door de bladeren of de langgerekte schaduw van het licht. Een spel van lijnen, zowel verticaal als horizontaal. De boom, hout, de creatie van een plek. Onder de boom. Het voormalige gebedshuis. Een bouwwerk door leven. Het asymmetrische spel van licht en bomen. Sfeer.

Benoem (en beschrijf kort) het sleutelmoment in je afstudeerproject
een plek voor een dromer iemand die nergens wil wonen
enkel wil dromen
een andere plek
een plek of een plaats zwevend in ons heelal aangetrokken door de zwaartekracht
dromend door het licht de tuin der bomen geen tijd
een droom
elke dag
op een plek
het geluid
van de wind
krakend hout
wachtend
in een droom
of zeer realistisch in de duur droom
zwevend
dromen
intense gevoelens dagdromen
in de nacht spoorloos
een grote begeerte lust
het verlangen naar een plek zonder beperking ongevaarlijk
in trans
zoeken naar
een plek
het langzame lichaam dagdromend
in de nacht
trage beweging verdwaald
in de dagdroom
in de nacht verdwaald
in het bos
zoekend
naar een
plek
een decor brandend
vuur
lust
de begeerte
de patine
van een plek
het ontbrekende terugkerende het hunkeren
in de voldoening heerlijkheid hartslag
neem me mee
in de dagdroom in de nacht
of in de dag fonkelende hemellichamen een verlangen surreëel
een vullende leegte
de innerlijke rust stilte

De bovenstaande tekst, schreef ik in het begin van mijn afstudeertraject, het schrijven van deze tekst was voor mij een groot sleutelmoment. Ik heb gekozen voor het definiëren van een eigen afstudeeropgave –ook dit is een belangrijk facet binnen mijn werk- , waarbij ik in eerste instantie opzoek ben gegaan naar een opdrachtgever voor mijn afstudeerproject, een artiest en fenomeen die mij inspireert en uitdaagt. De persoon is bijzonder omdat deze de huidige tijdsgeest weerspiegelt, waarbij hij juist de tijd laat stil staan. In zijn muziek en optredens weet hij een sfeer neer te zetten zoals ik zojuist heb proberen weer te geven in woorden.

Het vinden van de opdrachtgever binnen mijn project was fundamenteel. Mijn afstudeeropgave is een fictief ontwerp voor Oscar en de Wolf – Het niveau van uitwerken is echter realistisch, locatie specifiek en doorgedacht tot en met detail.

Ik heb gekozen voor een fictief personage, als opdrachtgever, het fenomeen ‘Oscar and the Wolf’. En put inspiratie uit mijn eigen associaties hiermee. Ik ervaar hem als ‘een dirigent in mijn zoektocht naar een autobiografisch huis’. De ziel van ‘Oscar and the Wolf’ probeer ik te objectiveren, maar ervaar ik ook heel intens; ik kruip als het ware ‘onder zijn huid en in zijn psyche’; ‘het personage geeft het ‘ritme’ aan’.

zuidoost gevel

Project tekst
I’m chasing the night so I can find rough bones and bitter diamonds
Let it find you
-Oscar and the wolf

Net zoals de tegenstelling in de bandnaam ‘Oscar and the Wolf’ (alter ego van Max Colombi), die enerzijds het lichte, vrolijke belichaamt, maar anderzijds ook het donkere, trieste, zo weerspiegelt ook deze songtekst een tegenstelling. Het gaat hierin enerzijds om het jagen, het koortsachtig zoeken naar en vinden van iets waarnaar je een enorme drang ervaart, hoewel datgene ook een ruwe, pijnlijke, bittere kant heeft. Anderzijds raadt de songwriter hier aan om hetgene waarnaar je zo naarstig op zoek bent, jou juist te laten vinden, om het krampachtige zoeken even los te laten.

Deze sfeer van antithese vertoont enige analogie met de zoektocht van de architect naar het juiste, passende ontwerp. In het bijzonder geldt dit voor de zoektocht van de architectuurstudent tijdens het afstudeerproject. In mijn ogen is dat een proces van vinden en gevonden worden, balancerend tussen actief, gericht zoeken en de dingen aan het toeval overlaten. En welke, meer specifieke, ontwerpopdracht vormt in deze optiek de ultieme zelfkastijding voor de architect? De autobiografische woning, en dan liefst nog ontworpen voor een welomschreven personage dat zweeft tussen droom en werkelijkheid, dat wel en niet bestaat. Een biografisch huis vormt al een hele uitdaging, maar een autobiografisch huis is maatwerk van de zuiverste soort en vraagt om een verstrengeling van de ontwerper met zijn opdrachtgever en diens leven.

De dirigent voor deze zoektocht naar een autobiografisch huis is de ziel van Oscar and the Wolf, voor mij een surrealistische muze die de huidige tijdsgeest belichaamt. Ik kruip als architect onder zijn huid en de psyche van het personage geeft de ‘ritme’ aan.

Beukenboom Zoniënwoud versus boswachter Erik Bartholomeus

Naam
Channah Mourmans

Contactgegevens (e-mailadres / website)
mourmans@mourmansnypels.com / www.mourmansnypels.com

opleiding/studierichting
Academie van Bouwkunst Maastricht

Wanneer begonnen met afstuderen
20 oktober 2016

Wanneer klaar met afstuderen
13 april 2018

Wat doe je nu
Ik ben werkzaam binnen het bureau mourmans nypels architectuur.

Wat hoop/wil je als ontwerper in de nabije en/of in de verre toekomst bereiken?
Betekenisvolle ontwerpen maken, een antwoord op cultuur.

Link naar scriptie

Luchtbeeld Brussel 32,61 km2 versus Zoniënwoud 44,00 km2