Het Block – Archiprix 2019

Nieuws —

Het gebouw voor de Hiphop cultuur in het stationsgebied van Arnhem is geïnspireerd op de blockparties zoals deze in de jaren ’70 in The Bronx werden georganiseerd. Er zijn gangen, stegen, pleinen, trappen en galerijen. Er is geen programma wel is er ruimte die geclaimd kan worden. De ruimten zijn dusdanig gepositioneerd en gedimensioneerd dat de activiteiten die hierin ontstaan na verloop van tijd onderdeel worden van het gebouw en de architectuur.

Doorsnede. Er is middels architectuur en de organisatie van ruimten en routes, gezocht naar een manier om mogelijk toekomstig gebruik van de ruimten te sturen en randactiviteiten uit te lokken.

Kan je je onderwerpskeuze kort toelichten?
Hiphop is altijd de motor geweest in mijn creatieve ontwikkeling. De mogelijkheid om je eigen opgave te formuleren zag ik als de kans om te onderzoeken hoe ik deze houding hiphop state of mind, kon definiëren en kon toepassen in een architectonische ontwerpopgave.

Wat of wie zijn je inspiratiebronnen en kan je dit kort toelichten?
Ik raak geïnspireerd door gecamoufleerde situaties die bij een eerste waarneming precies zijn zoals ze horen te zijn. Deze situaties dagen mij uit met mijn perceptie te spelen waaruit dan vaak blijkt dat ik op het verkeerde been ben gezet. Cabaretiers zijn daar bijvoorbeeld vaak goed in.

Benoem (en beschrijf kort) het sleutelmoment in je afstudeerproject
Ik ben lang bezig geweest houvast te vinden door te proberen mijn project in een traditioneel proces te gieten. Hier kon ik volledig in verdwalen. Parallel hieraan begon ik situaties te schetsen die mogelijk konden ontstaan door de toevoeging van een gebouw. Hiermee probeerde ik context te creëren die er nog niet was. Deze werkwijze plante als het ware een nog niet te definiëren ruimte in mijn hoofd, die beetje bij beetje door er elke keer weer doorheen te lopen en situaties te zien, zich openbaarde.

Productie (woonblok) en presentatie (battleground) worden samengevoegd op één locatie aan de rand van het stationsgebied van Arnhem.

Project tekst
Het ontwerp is een antwoord op de vraag of Hiphop een vruchtbare voedingsbodem kan zijn voor architectuur, en of met deze architectuur een ontmoetingsplek voor deze cultuur kan worden ontworpen. Andersom is het duidelijk dat er altijd al een relatie is tussen architectuur en hiphop cq. straatcultuur. Deze komt voornamelijk in de publieke stedelijke ruimte tot uitdrukking. De stad en haar architectuur vormt nog steeds een vruchtbare voedingsbodem voor de ontplooiing van deze straatcultuur. Hiphop evolueert constant en dit uit zich met name in de kunsten. Van origine in de dans, typografie, poëzie en muziek in de vorm van breakdance, graffiti, emceeing en dj’ing. Maar de invloed groeit. Een gevolg daarvan is dat de cultuur niet alleen op illegale wijze haar ruimte claimt, maar dat ruimte voor deze cultuur ook op legitieme wijze bestaansrecht heeft.

De zo goed als volledig gesloten gevels keren zich af van de omgeving. Hierdoor blijft het desolate karakter van de plek behouden.

Het lastige aan deze opgave is dat je iets van tevoren wilt bedenken, dat pas ontstaat als het er al is. Ik moest daarom context creëren. Dit heb ik gedaan door mij enerzijds zoveel mogelijk op plekken te begeven waar deze cultuur samenkomt en te registreren wat daar gebeurt. Daaruit kon ik gedragingen en een houding destilleren. Daarnaast schetste ik op de gekozen locatie momenten waarop (rand)activiteiten plaats vinden dankzij de toevoeging van een gebouw.

Om context te creëren schetste ik op de gekozen locatie momenten waarop (rand)activiteiten plaats vinden dankzij de toevoeging van een gebouw.

Het concept voor het gebouw is ontstaan vanuit het gegeven dat Hiphop een cultuur is die zich verzet tegen bestaande structuren en systemen. Ze heeft het systeem nodig en moet dit systeem grondig bestuderen om bestaansrecht te hebben. Mijn gebouw is daarom een voortzetting van het bestaande systeem en haakt in op de bestaande modernistische architectuur zoals deze zich al in de gebieden rondom het centrum van Arnhem toont. Het gebouw oogt rigide, robuust en anoniem en probeert daarmee de doelgroep uit te dagen.
Het gevolg van deze verweving is dat niet altijd wordt voldaan aan de regels en wetten van het bouwen. Ze zijn wel waargenomen maar de wil om een architectonische uitdrukking van de cultuur te verbeelden is leidend geweest en dus ontkwam ik er niet aan om deze regels en wetten soms anders te interpreteren. Daarmee is het gebouw eigenlijk een onmogelijk gebouw geworden, maar zo ontstaat wel haar autonome karakter en wordt bewezen dat hiphopcultuur een interessante inspiratiebron kan zijn voor architectuur.

De route staat altijd in open contact met de buitenlucht en is daardoor onderhevig aan de weersomstandigheden. Hiermee wordt het openbare karakter van de route extra benadrukt en sta je, waar op de route dan ook, altijd buiten.

Naam
Niels Matitawaer

Contactgegevens (e-mailadres / website)
nmatitawaer@gmail.com

opleiding/studierichting
ArtEZ Academie van Bouwkunst

Wanneer begonnen met afstuderen
Oktober 2016

Wanneer klaar met afstuderen
Juni 2018

Wat doe je nu
Ik merkte in de praktijk dat er op de achtergrond allerlei krachten speelden die van invloed zijn op het ontwerp. Om het spel dat gespeeld wordt goed te kunnen begrijpen ben ik gaan werken voor een projectontwikkelaar. Door aan de kant van de opdrachtgever te staan, heb ik beter inzicht gekregen in wat er van wie wordt verlangt en welke belangen er zijn. Maar nu is het tijd om zelf het spel te spelen.

Wat wil je in de (nabije) toekomst ontwerpen?
Een tas, een schoen, een jas, een bestemming, een route, een wereld, mijn wereld.

Vanuit een binnenruimte kan enkel via de neggen, met een “schuin oog” naar de buitenwereld worden gekeken. Eenmaal in het gebouw wordt je constant betrokken in een spel van wel of niet gezien (willen) worden en zal je als gebruiker beloond worden voor de moed om het gebouw verder te willen ontdekken.

Link naar afstudeerproject
ArtEZ Finals 2018: Niels Matitawaer, master Architectuur
Manifest voor het BLOCK